Nieuwsbrief Varken juli 2016

 In Algemeen, Dierenkliniek Deurne, Dierenkliniek Gemert, Dierenkliniek Helmond, Varken

Geachte varkenshouder,

Aandacht voor bioveiligheid op varkensbedrijven is in de laatste jaren enorm toegenomen. Enerzijds door het terugdringen van het antibioticagebruik anderzijds door een focus op preventie van ziekten. Bioveiligheid wordt omschreven als alle maatregelen die de insleep van ziekteverwekkers, ongedierte en andere schadelijke agentia tegengaan (externe biosecurity). En daarnaast de mogelijkheid van verspreiding of de impact van deze agentia, indien ze toch op het bedrijf aanwezig zijn, te beperken (interne biosecurity). Op bedrijven met een hogere externe bioveiligheidsscore waren er meer gespeende biggen per zeug per jaar, toonde Merel Postma onlangs aan in haar proefschrift.

Dierenartsencombinatie ZuidOost is een samenwerking aan gegaan met Universiteit Gent om een inventarisatie van interne en externe bioveiligheid op bedrijven uit te voeren. Hierover vind je meer in deze nieuwsbrief. Daarnaast kun je meer lezen over hygiënogrammen en wateronderzoek in het laboratorium van Dierenartsencombinatie ZuidOost.


Check bioveiligheid op uw bedrijf

Binnen het PROHEALTH project wordt onderzoek gedaan naar risicofactoren voor productieziekten op varkensbedrijven. Het eerste gedeelte van het project is intussen afgerond. Hierin werden eventuele trends in kengetallen op Belgische en Nederlandse zeugenbedrijven in 2011, 2012 en 2013 onderzocht.

Het tweede gedeelte van het project is op dit moment gaande. Hierin zullen bioveiligheid, management en diergezondheid op zeugenbedrijven onderzocht worden. Voor dit tweede gedeelte worden nog bedrijven gezocht binnen Nederland. De enige voorwaarde waaraan de bedrijven moeten voldoen is dat de bedrijfsadministratie bijgehouden wordt in een managementprogramma, tenminste vanaf 2011 tot het moment van het bedrijfsbezoek. Het uiteindelijke doel is het bepalen van risicofactoren voor productieziekten op varkensbedrijven.

Een bedrijfsbezoek zal max. 2 uur duren. De resultaten van uw eigen bedrijf en van het totaal onderzoek zullen u daarna zo spoedig mogelijk meegedeeld worden.

Hoe verloopt een bedrijfsbezoek?

  •  Bespreken van de bioveiligheidsscore naar aanleiding van het invullen van de bioveiligheidsvragenlijst.
  • Invullen van de management questionnaire tijdens een korte bedrijfsrondgang.
  • Daarnaast zijn nog de technische resultaten nodig van 2011- moment van bedrijfsbezoek. Er wordt voornamelijk gewerkt met de bedrijfsoverzichten waarin de maandgemiddelde worden weergegeven. Deze kunnen tijdens het bedrijfsbezoek worden uitgeprint. Hieronder vallen bijvoorbeeld de kengetallen aantal levend geboren, %uitval biggen, en productiegetal.
  • Naast een verslag van de bioveiligheid en management, wordt een vergoeding van 50 euro ter beschikking gesteld van de deelnemende bedrijven.
    Meer informatie rondom het project en de andere deelnemende partners kan gevonden worden op de volgende website: http://www.fp7-prohealth.eu/ . Mocht u nog vragen hebben, aarzel dan niet om contact op te nemen met uw dierenarts.

Hygienogram

Om te inventariseren of de stallen/afdelingen van uw bedrijf goed gereinigd en ontsmet zijn, kan een hygiënogram genomen worden. Hierbij wordt de bacteriële besmetting gemeten door van 20 verschillende oppervlakten in de afdelingen een afdruk te nemen met contact-agar plaatjes. Na 24 uur bebroeding in ons laboratorium, kan de laborant door midden van het tellen van het aantal bacteriën een waarde geven aan de reinheid van de stal. Na het tellen van de kiemen, zal aan elk afzonderlijk contact-agar plaatje een score van 0 (= geen groei),1,2,3,4 (meer dan 400 kiemen) tot 5 (= ontelbaar) volgen.

Door de afzonderlijke plekken van monstername vóór en ná ontsmetting te vergelijken, ontstaat er tevens inzicht op eventueel moeilijker te ontsmetten plaatsen in de afdeling.

Het hygiënogram geeft enkel aan hoe zuiver/vuil de afdeling is; niet door welke bacteriën de  besmetting veroorzaakt worden. Maar het spreekt uiteraard voor zich; een lage (dus goede) score van een hygiënogram geeft minder kans op een vroege infectie van ziekteverwekkende bacteriën (denk aan e.coli, streptococcen, salmonella). Een goede score zal tevens een verminderd risico voor virale infecties met zich mee brengen.

Het gemiddelde van alle 20 plaatjes geeft de mate van besmetting aan. Zodoende kan gemonitord worden of bijv. speenbiggen in een relatief zuivere afdeling komen, of dat er al een start wordt gemaakt in een besmette omgeving.
Het hygiënogram, welke door uw dierenarts genomen kan worden, geeft zodoende extra inzicht in de rol die ontsmetting kan betekenen in het doorbreken van ziektes.

Tot slot; vergeet niet om regelmatig het water te bemonsteren. In het laboratorium van DAC ZuidOost kan een uitgebreide kiemtelling gedaan worden. Op deze manier kan geëvalueerd worden of, naast de omgeving, het drinkwater (en de waterleiding!) een rol kan spelen in het in stand houden van ziektes.

Gezonde en efficiënte productie kan alleen in een zuivere omgeving!