Nieuwsbrief varken mei 2018

 In Dierenkliniek Deurne, Dierenkliniek Gemert, Dierenkliniek Helmond, Varken

Checklist Bigvitaliteit

Wageningen UR heeft samen met dierenartsen gewerkt aan een “checklist Bigvitaliteit”. Ook dierenartsen van Dierenartsencombinatie ZuidOost hebben hieraan meegewerkt, in opdracht van de stuurgroep Bigvitaliteit samen met haar partners. De checklist is vanaf 16 januari 2018 beschikbaar. Het is een praktische lijst met succesfactoren voor een betere bigoverleving in de kraamstal. Met het invullen van de checklist maakt een varkenshouder succesfactoren en verbeterpunten op het bedrijf inzichtelijk. Er zijn protocollen opgesteld met tips die helpen bij het oppakken van verbeterpunten.
Hiermee werkt de varkenshouderij ook in 2018 verder aan vitale biggen.

In de checklist Bigvitaliteit worden onderstaande punten behandeld:

1. Algemene bedrijfsgegevens
2. Opvang en adaptatie opfokzeugen
3. Voeding, huisvesting en management, guste en dragende zeugen
4. Huisvesting kraamstal
5. Management rond geboorte
6. Management na geboorte
7. Gezondheid en ingrepen biggen

Hier vindt u de volledige checklist.

De checklist geeft inzicht in verbeterpunten op het bedrijf. De focus ligt daarbij op een goede gezondheid, management, huisvesting in de kraamstal, voeding en huisvesting van guste en dragende zeugen, en opvang en adaptatie van opfokzeugen. In de protocollen wordt verder ingegaan op wat de wenselijke situatie is of wat gewenste processen en handelingen zijn. De varkenshouder kan hiermee samen met zijn adviseur en/of dierenarts een verbeterplan maken voor het eigen bedrijf.

Alleen relevante vragen zijn opgenomen in de checklist. De checklist is opgesteld op basis van een uitgebreide, op 84 varkensbedrijven ingevulde, vragenlijst. Tijdens een dierenartsbezoek hebben de varkenshouder en de dierenarts samen de vragenlijst ingevuld. Alleen de vragen die, na analyse van de 84 ingevulde lijsten, een relatie bleken te hebben met de uitval van biggen in de kraamstal zijn in deze checklist opgenomen. Daarmee biedt deze checklist u de mogelijkheid om zeer doelgericht de uitval van biggen in uw kraamstal te verminderen.


Protocol: Zorg rondom de geboorte

Bij de “checklist Bigvitaliteit” hoort een protocol “Zorg rondom de geboorte”. Het protocol zorg rondom geboorte besteedt aandacht aan de basisrandvoorwaarden op het gebied van huisvesting en klimaat, gezondheid en hygiëne. Daarnaast gaat het in op een gestructureerd overlegbeleid.
Een big kan bij de geboorte, of vlak erna, al besmet zijn door de zeug als die drager is van één of meerdere ziektekiemen. Deze besmetting kan plaatsvinden tijdens het geboorteproces zelf (in het geboortekanaal), via de navel en/of door neus-neuscontact met een besmette big of dragerzeug. Een goede zorg rondom geboorte is daarom erg belangrijk.

Uitgangspunt bij een goede bigoverleving is dat alle biggen bij een zeug groot gebracht worden. Goede zorg rondom de geboorte van de biggen is daarbij de belangrijkste succesfactor.

Uit het protocol hebben we de belangrijkste punten voor u op een rijtje gezet:

A. Hygiëneprotocol kraamstal algemeen
Zorg ervoor dat de kans op besmetting op de verschillende niveaus zo klein mogelijk is.

B.Basismanagement kraamstal
Naast de hygiëne moet ook het basismanagement op orde zijn. Het klimaat moet goed zijn, evenals de melkvoorziening door de zeug. Dit moet u per toom beoordelen. De weerstand van een big wordt mede bepaald door de biest- en melkopname in de eerste dagen.

C. Hygiëneprotocol rondom geboorte van de biggen
Goede hygiëne rondom geboorte vermindert de kans op besmetting van de biggen.

D. Overlegbeleid
Beoordeel of overleggen noodzakelijk is.

E. Hygiëneprotocol biggenbehandelingen
Voer de eerste 24 uur geen biggenbehandelingen uit zoals ijzer spuiten, castreren, couperen van de staartjes e.d. Voer de noodzakelijke standaardbehandelingen zo veel mogelijk tegelijkertijd uit. Eén stressmoment is beter dan meerdere achter elkaar.

Het volledige protocol vindt u hier.

Neemt u eens de tijd na een bedrijfsbezoek om de checklist Bigvitaliteit door te nemen en in te vullen. Op die manier komen waarschijnlijk verbeterpunten naar boven. En bekijk protocol zorg rondom geboorte goed en neem deze met uw personeel voor het kraamhok eens door.


Het VKI-formulier

De voedselketeninformatie (VKI) is een informatiestroom van de veehouder naar het slachthuis en van het slachthuis naar de NVWA toezichthoudende dierenarts. Het VKI-formulier is bedoeld om te kunnen garanderen dat elke dier / elke diergroep die op het terrein van het slachthuis aanvaard wordt voldoet aan de juiste eisen. Er mogen geen dieren op het slachthuis toegelaten worden zonder aanwezigheid van dit VKI-formulier.

Het VKI-formulier wordt door de veehouder of een gemachtigd persoon van de veehouder verstrekt aan de exploitant van het slachthuis, deze persoon overhandigd het formulier aan de NVWA dierenarts op het slachthuis. Pas als de gegevens op het VKI-formulier gecontroleerd zijn door deze dierenarts mogen de dieren geslacht worden.

Zowel voor IKB als niet-IKB geleverde varkens is het invullen van het VKI-formulier verplicht. Indien men bij IKB is aangesloten, is een korter VKI-formulier voldoende dan wanneer men niet bij IKB is aangesloten. Door niet-IKB aangesloten bedrijven behoort dus meer informatie verstrekt te worden.

Het VKI-formulier kan op papier of digitaal ingevuld worden. Bij het digitale formulier hoeft geen natte handtekening gezet te worden, maar moet de invoerder verklaren dat hij/zij de gegevens naar waarheid heeft ingevuld, onder vermelding van zijn/haar naam. Degene die het formulier invult hoeft niet de veehouder zelf te zijn, maar moet wel gemachtigd zijn door de veehouder.

Door het invullen van het VKI-formulier is een bredere handel mogelijk met andere landen. Dieren die binnen de laatste 60 dagen voor slacht nog behandeld zijn, dienen aangegeven te worden op het formulier. Deze dieren kunnen gewoon geslacht worden, maar voor de verhandeling van het vlees kan rekening gehouden worden met eisen van andere landen.

Wanneer het formulier niet naar waarheid ingevuld wordt, wordt dit als valsheid in geschriften gezien en kan men vervolgd worden. Dit wordt vaak zwaar bestraft.


Even voorstellen…

Mijn naam is Lydie van den Crommenacker. Ik ben net afgestudeerd en per 1 maart begonnen als fulltime varkensdierenarts bij DAC ZuidOost. De opleiding tot dierenarts heb ik in Utrecht gevolgd, hier heb ik gedurende mijn studie gewoond en woon nu weer in mijn geboorteplaats Gemert.
Mijn passie voor varkens is gedurende de opleiding en stages flink toegenomen. Met name de diepgang en variatie in het werk als varkensdierenarts trekt me aan, net als de vooruitstrevendheid van de varkenshouders met wie je een band opbouwt.

Ik zie uit naar een prettige samenwerking, wie weet tot binnenkort!